TTK 718. Madde
(1) Kabul, poliçedeki bedelin bir kısmına özgülenmiş bulunup da, bu yüzden protesto düzenlenirse poliçenin bir sureti çıkarılarak protesto bu suret üzerine yazılır.
TTK 718. Madde Gerekçesi
6762 sayılı Kanunun 630 uncu maddesini karşılayan bu hükmün kaynağı İsv. BK m. 1038’dir.
Açıklama
Poliçenin tamamı yerine yalnızca bir kısmının kabul edildiği hâllerde, protestonun hangi belge üzerine yazılacağı özel bir düzenleme gerektirir. TTK Madde 718, kısmi kabul nedeniyle protesto düzenlenmesi durumunda izlenecek usulü belirleyerek hem senedin tedavül kabiliyetini hem de protestonun belgelenmesini korur. Hüküm, kaynağını 6762 sayılı Kanunun 630 uncu maddesi ile İsviçre Borçlar Kanunu m. 1038 hükmünden alır. Kısmi kabule ilişkin TTK m. 695 ve protestonun içeriğini gösteren TTK m. 716 hükümleriyle birlikte değerlendirilmesi gereken bir tamamlayıcı kuraldır. Düzenleme, kabul edilen ve edilmeyen kısımların hukuki kaderini birbirinden ayırarak her ikisinin de korunmasını amaçlar.
İşleyiş bakımından muhatap, poliçedeki bedelin yalnızca bir kısmını kabul etmiş ve bu kısmî kabul yüzünden protesto düzenlenmesi gerekmişse, protesto doğrudan poliçenin aslı üzerine yazılmaz; bunun yerine poliçenin bir sureti çıkarılır ve protesto bu suret üzerine işlenir. Böylece kabul edilen kısma ilişkin senedin asli işlevini sürdürmesi sağlanırken, kabul edilmeyen kısım bakımından protesto belgelenmiş olur. Bu usulün uygulanmasında noterin ve hamilin yükümlülüğü, suretin doğru biçimde çıkarılmasını ve protesto kayıtlarının bu suret üzerine eksiksiz yazılmasını temin etmektir. Aksi takdirde, senedin aslı protesto şerhiyle bağlanır ve kabul gören kısmın dolaşımı engellenmiş olur.
TTK Madde 718 ile öngörülen suret üzerine protesto usulü, poliçenin kabul edilen kısmı için tedavül ve tahsil imkânının korunmasını sağlar; aslı protesto şerhiyle bağlanmadığından senet, kabul gören tutar bakımından dolaşımda kalabilir. Bu da kambiyo senetlerinin dolaşım güvenliği ilkesine hizmet eder. Örneğin yüz bin liralık bir poliçenin yalnızca altmış bin lirası kabul edilmişse, kabul edilmeyen kırk bin lira için suret çıkarılarak protesto bu suret üzerine yazılır; hamil böylece bu tutar bakımından müracaat hakkını korur. Suret usulüne uyulmaması, protestonun geçerliliği ve kabul edilen kısmın tedavülü bakımından sorun yaratabileceğinden uygulamada bu biçim kuralına dikkat edilmesi gerekir. Böylece tek bir senet üzerinde hem kabul hem de kısmi ret durumları sağlıklı biçimde yönetilebilir.