Açıklama

Türk Medeni Kanunu’nun 160. maddesi, evlenmenin butlanı davasında yetki ve yargılama usulü bakımından boşanmaya ilişkin hükümlerin uygulanacağını öngörmektedir. Bu atıf normu, butlan davaları için ayrı usul kuralları öngörmek yerine var olan boşanma usulünü ödünç almaktadır.

Bu atfın pratik sonuçları önemlidir. TMK 168 uyarınca yetkili mahkeme; eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Aile mahkemesinin görevli olması, dava sürecini uzmanlaşmış bir mahkeme çerçevesine taşımaktadır. Gizli yargılama yapılabilmesi, arabuluculuk uygulaması ve tedbir kararı verilebilmesi gibi usul hükümleri de bu atıf aracılığıyla butlan davalarına uygulanır.

Yargılama usulünün ortak tutulması, özellikle hem butlan hem de boşanma iddiasının aynı davada birleştirilmesi hâlinde büyük kolaylık sağlamaktadır. Hâkim, gerek görürse boşanma yerine butlana; ya da önce geçici ayrılığa hükmederek durumu değerlendirebilir. Çocukların velayeti, nafaka ve tazminat konularındaki geçici tedbirler de aynı usul çerçevesinde uygulanacaktır.