Açıklama

Türk Medeni Kanunu’nun 167. maddesi, boşanma davası açmaya hakkı olan eşin dilerse boşanma, dilerse ayrılık talep edebileceğini düzenlemektedir. Bu seçim hakkı, davacıya hem birliği sonlandırmayı hem de belirli bir süre için yasal ayrılık statüsü almayı isteme olanağı tanımaktadır.

Ayrılık; boşanmanın daha hafif bir alternatifi olarak tasarlanmıştır. Ayrılık kararıyla boşanmanın bütün yargılama koşulları aynı şekilde aranmakla birlikte, evlilik birliği sona ermez; yalnızca fiilî birliktelik durdurulur ve eşlere ayrı yaşama hakkı tanınır. TMK 171 uyarınca ayrılık süresi bir ila üç yıl arasında belirlenir. Bu süre içinde eşlerin yeniden bir araya gelmesi mümkündür.

Dava konusunu dönüştürme; yani boşanma isteyen tarafın ayrılığa, ayrılık isteyen tarafın boşanmaya geçiş yapması usul hukukunun genel çerçevesinde değerlendirilir. Ayrılık sonrası boşanma davası ise TMK 172’de ayrıca düzenlenmiştir: süre dolduğunda yeniden ortak hayat kurulamamışsa her iki eş de boşanma davası açabilmektedir. Hâkim, ayrılık ya da boşanma kararının hangisini verdiğini açıkça belirtmek ve gerekçesini ortaya koymak zorundadır.