TMK 213. Madde
(1) Mal rejiminin kurulması, değiştirilmesi veya önceki rejimin tasfiyesi, eşlerden birinin veya ortaklığın alacaklılarının, üzerinden haklarını alabilecekleri malları sorumluluk dışında bırakamaz.
(2) Kendisine böyle mallar geçmiş olan eş, borçlardan kişisel olarak sorumludur; ancak, söz konusu malların borcu ödemeye yetmediğini ispat ettiği takdirde, bu ölçüde kendisini sorumluluktan kurtarabilir.
TMK 213. Madde Gerekçesi
Madde, İsviçre Medenî Kanununun 193 üncü maddesini karşılamaktadır. 1984 tarihli Öntasarının 173 üncü maddesinde de aynıdüzenleme getirilmiştir. Maddenin birinci fıkrası, yürürlükteki Kanunun 171 inci maddesinin son cümlesiyle 180 inci maddenin birinci fıkrasınıkarşılamaktadır. Bu iki hüküm de mal rejiminin kurulması, değiştirilmesi ve tasfiyesinin eşlerden birinin ve ya ortaklığın alacaklısının haklarının ihlâ l edilmesini önlemeye yönelik olduğundan, maddede tek fıkrada birleştirilmiştir. Böylece, alacaklıların tatminine konu olabilecek malların, mal rejimindeki değişiklikler dolayısıyla tatmine konu olmaktan çıkarılmasıönlenmiştir. Maddenin ikinci fıkrası, yürürlükteki Kanunun 180 inci maddesinin ikinci fıkrasınıkarşılamaktadır. Hüküm değişikliği yoktur.
Açıklama
TMK 213. maddesi, mal rejiminin kurulması, değiştirilmesi veya tasfiyesinin alacaklıların haklarını zedeleyemeyeceğini açıkça düzenlemektedir. Buna göre eşlerden birinin ya da ortaklığın alacaklılarının üzerinden haklarını alabilecekleri mallar, yalnızca mal rejimi işlemleri aracılığıyla sorumluluk dışına çıkarılamaz.
Madde ayrıca alacaklılara doğrudan başvurma hakkı tanımaktadır: alacaklı, ödeme yapılmayan durumlarda mal rejimini düzenleyen sözleşmeye dayanarak diğer eşin sorumluluğunu ve sorumluluk kapsamındaki malvarlığını tespit ettirebilir. Muvazaalı mal rejimi sözleşmeleriyle alacaklıları zarara uğratma girişimleri bu madde ve TBK’nın muvazaaya ilişkin hükümleri çerçevesinde geçersiz sayılır.
Bu düzenleme, mal rejiminin özel bir sözleşmeyle serbest biçimde belirlenebildiği bir sistemde zorunlu bir denge unsuru niteliği taşımaktadır. Aksi hâlde mal rejimi, alacaklıdan kaçmak için araçsallaştırılabilirdi. Yargıtay, özellikle ticari faaliyetler sonucunda borçlanan eşin mal rejimi değişikliği ya da tasfiyesi yoluyla alacaklıyı zarara uğratma girişimlerini yakından denetlemekte; bu tür işlemleri İİK’nın tasarrufun iptali hükümleri kapsamında da incelenmektedir.