TTK 760. Madde

(1) Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder.

Açıklama

Kaybolan poliçenin iptali, yalnızca hak sahibinin talebiyle değil, senedi eline geçirmiş olabilecek kişilere de hitap eden bir usulle yürür. TTK Madde 760, mahkemenin iptal sürecinde izleyeceği ilk adımı, yani senedi getirmeye davet eden ilanın koşullarını ve içeriğini düzenler. Bu aşama, iptal kararının haksız biçimde verilmesini önlemek için tasarlanmıştır; senedin gerçekten kayıp olup olmadığı, onu elinde tutan birinin ortaya çıkmamasıyla teyit edilir. Hüküm, iptal isteminde bulunan kişinin yükümlülüklerini düzenleyen bir önceki maddeyle bağlantılıdır ve 6762 sayılı eski Kanunun 672 nci maddesinden dili güncelleştirilerek alınmıştır.

Maddeye göre mahkeme, dilekçe sahibinin poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair açıklamalarını inandırıcı bulduğunda harekete geçer. Bu değerlendirmenin olumlu olması hâlinde mahkeme bir ilan çıkarır; bu ilanla poliçeyi eline geçireni, senedi belirli bir süre içinde getirmeye davet eder. İlan aynı zamanda bir ihtar içerir: senet süresi içinde getirilmezse poliçenin iptaline karar verileceği uyarısı yapılır. Böylece senedi iyiniyetle devralmış bir hamil varsa, hakkını koruyabilmesi için senedi mahkemeye sunma fırsatı bulur. İlanın inandırıcılık değerlendirmesine bağlanması, mahkemenin soyut bir kayıp iddiasıyla doğrudan iptale gitmesini engeller ve süreci iki aşamalı bir denetime tabi kılar.

Senedi elinde tutan kişinin ilana rağmen belirlenen süre içinde poliçeyi getirmemesi, iptal kararının önünü açar; getirilmesi hâlinde ise iptal talebi konusuz kalır ve uyuşmazlık senet üzerindeki hak iddiaları çerçevesinde çözülür. Yargıtay uygulamasında, iptal kararı verilebilmesi için ilan ve davet aşamasının usulüne uygun şekilde tamamlanmış olması aranır; ilan yapılmadan veya süre beklenmeden verilen iptal kararları bozma sebebi sayılabilir. Örneğin poliçesini kaybettiğini inandırıcı biçimde anlatan lehtarın talebi üzerine mahkeme ilan çıkarır, ilanda belirtilen sürede senet getirilmezse iptale karar verir; bu süre içinde senedi getiren iyiniyetli bir hamil çıkarsa iptal istemi reddedilebilir. Bu yönüyle TTK Madde 760, hem hak sahibini hem de olası iyiniyetli hamili koruyan dengeli bir usul kurar.