Açıklama

Türk Medeni Kanunu’nun 464. maddesi, vesayet makamının vasi tarafından sunulan dönemsel rapor ve hesapları inceleme, eksik ya da hatalı bulduğu hallerde tamamlattırma veya düzelttirme yetkisini düzenlemektedir. Maddenin birinci fıkrası inceleme yükümlülüğünü, ikinci fıkrası ise kabul-ret ve koruyucu önlem alma yetkisini ortaya koyar. Bu denetim mekanizması, vesayet altındaki kişinin malvarlığının korunmasında birincil güvence işlevi görür.

Vasinin TMK 461 uyarınca belli dönemlerde sunmakla yükümlü olduğu rapor ve hesaplar, vesayet makamı tarafından usul ve esas yönünden incelenir. Vesayet makamı; hesapların gerçeği yansıtıp yansıtmadığını, harcamaların vasiye verilen izin çerçevesinde kalıp kalmadığını, yönetimde basiret ve özene uyulup uyulmadığını denetler. Eksik belgeler, açıklanamayan kalemler veya hukuka aykırı işlemler tespit edildiğinde bunların düzeltilmesi istenir; kabul ya da ret kararı bu inceleme sonucunda verilir.

Kabul kararı vasinin o dönemki yönetimini onaylar; ret ise vasiye sorumluluk doğurabilecek bir ihtarı içerir. Vesayet makamı salt incelemeyle yetinmeyip reddedilen veya şüpheli işlemler nedeniyle vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için gerekli önlemleri alabileceğinden, denetim işlevi salt biçimsel olmaktan çıkar. Yargıtay, hesap onayının vasinin sorumluluğunu tamamen ortadan kaldırmadığını; gizli tutulmuş hususların sonradan ortaya çıkması halinde onay sonrasında da sorumluluk davası açılabileceğini kabul etmektedir.