Açıklama

TDN Madde 43, hekimin kendi adına başka bir meslektaşı çalıştırma yasağını ve geçici devamsızlık dönemlerine özgü vekalet düzenlemesini birlikte ele almaktadır. Tabip ve diş tabibi, muayenehane veya laboratuvarında kendi adına başka bir hekimi kalıcı biçimde çalıştıramaz; ancak geçici olarak ayrı kaldığı dönemlerde yerine bir meslektaşını bırakabilir. Bu dönem bir ayı aşarsa tabip odasına bildirim yükümlülüğü doğmaktadır. 1219 sayılı Kanun ile 6023 sayılı TTB Kanunu’nun mesleki sorumluluk ve kimlik hükümleri bu düzenlemenin temel hukuki dayanağını oluşturmaktadır. Madde, hekimlik pratiğinde kişisel sorumluluk ile kurumsal denetim arasındaki hassas dengeyi koruma işlevi üstlenerek anonim hizmet sunumunun önüne geçmekte; hekimin adının arkasındaki kişisel sorumluluk ilkesini ön planda tutmaktadır. Vekalet düzenlemesinin Nizamname hükümlerine uygun kurulmaması halinde hem asıl hekim hem de vekil hekimin aynı anda farklı gerekçelerle disiplin soruşturmasıyla yüzleşmesi mümkündür.

Hekimin pratik yükümlülükleri şöyle özetlenebilir: vekil hekim görevlendirilmeden önce yazılı bir vekalet düzenlemesi hazırlamak; vekâletin kapsamını, süresini ve acil durum prosedürlerini kayıt altına almak; hastalara ve tabip odasına zamanında bildirim yapmak. Vekil hekim kendi mesleki sorumluluğu çerçevesinde bağımsız hareket eder; asıl hekimin lisansı altında anonim biçimde çalışması kabul edilemez. Tıbbi kayıtlar hangi işlemlerin kim tarafından gerçekleştirildiğini açıkça gösterecek biçimde düzenlenmelidir. Uzun süreli vekalet ihtiyacında tabip odasına bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmesi hem yasal hem de idari bir zorunluluktur. Vekalet sözleşmesinin acil durumlarda hastanın ulaşabileceği iletişim bilgilerini de kapsaması, hasta güvenliğinin korunması açısından tamamlayıcı bir yükümlülük olarak değerlendirilmelidir.

Yaptırım açısından kendi adına başka bir hekimi çalıştırma yasağının ihlali, Haysiyet Divanı tarafından uyarı, kınama veya geçici meslekten alıkoyma kararına yol açabilir; ağır vakalarda meslekten ihraç da söz konusu olabilmektedir. Hukuki sorumluluk boyutunda uygunsuz çalışma düzeni kapsamında oluşan zarar için hem asıl hekim hem de vekil, Türk Borçlar Kanunu’nun işverenin sorumluluğuna ilişkin hükümleri uyarınca birlikte sorumlu tutulabilir. Bu madde özellikle kayıt dışı ortaklık yapıları ve alt kiralama düzenlemeleri bağlamında disiplin gündemine taşınmaktadır. Gayri resmi düzenlemelerin görece yaygın olduğu küçük muayenehane ortamlarında bu maddenin şikayete konu olmadan önce gözden geçirilip düzenlenmesi, hem yaptırımları hem hukuki riskleri bertaraf eder.