TMK 477. Madde
(1) Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
(2) Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
(3) Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
TMK 477. Madde Gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 421 inci maddesini karşılamaktadır. Maddenin konu ve kenar başlıkları “Kayyımın vesayeti” yerine “Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta”; “Mutlak surette hitam” yerine “Genel olarak” deyimleri konulmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır. Maddenin birinci fıkrasında “temsil kayyımlığı”, “ikinci fıkrasında” ise “yönetim kayyımlığı” deyimlerine yer verilmiş, böylece önceki maddelerle uyum sağlanmıştır. Üçüncüfıkrada yasal danışmanlığın vesayet makamının kararıyla sona erdirileceği hükme bağlanmıştır.
Açıklama
Türk Medeni Kanunu’nun 477. maddesi, kayyımlık ve yasal danışmanlığın sona erme hallerini düzenlemektedir. Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin tamamlanmasıyla kendiliğinden biter. Yönetim kayyımlığı ve yasal danışmanlık ise kayyımlığı veya yasal danışmanlığı gerektiren sebebin ortadan kalkmasıyla sona erer; ancak bu hallerde sona erme için mahkeme kararı gerekip gerekmediği uygulamada tartışmalıdır.
Temsil kayyımlığının kendiliğinden sona ermesi, görevin sınırlılığının doğal sonucudur. Kayyım belirli bir dava, satış işlemi ya da sözleşme için atanmışsa, o işin bitirilmesiyle görevi sona erer; ayrıca kaldırma kararı almaya gerek yoktur. Bununla birlikte kayyıma görev belgesi verilmiş ise bu belgenin sicillerden terkin edilmesi için mahkeme bildirimi gerekebilir. Yönetim kayyımlığında ise malvarlığını yönetilmesi gereken koşullar değişmiş ya da tamamen ortadan kalkmışsa, kayyımlık sebebinin sona erdiğine mahkemece karar verilmesi güvenli uygulamadır.
Yasal danışmanlığın sona ermesi, danışmanlığa yol açan sebebin —yaşlılık, hastalık, deneyimsizlik— ortadan kalkması veya ilgilinin durumun artık danışmanlığı gerektirmediğini kanıtlamasıyla mümkündür. Kaldırma kararının ardından nüfus kütüğü ve ilgili sicillerdeki şerhler terkin edilir (TMK 478). İlgilinin talebi yanında savcı veya mahkemenin re’sen hareketi de kaldırma sürecini başlatabilir. Yargıtay, sebebin ortadan kalktığının somut delillerle belgelenmesini zorunlu tutmaktadır.