TMK 482. Madde
(1) Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
TMK 482. Madde Gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 426 ncımaddesini karşılamaktadır. Hüküm değişikliği yoktur. Yürürlükteki metinde yer alan “zaruri olan idari tasarruflar” yerine “zorunlu işler” deyimi kullanılmıştır.
Açıklama
TMK Madde 482, görevi herhangi bir sebeple sona eren vasinin, yerine atanan yeni vasi fiilen göreve başlayıncaya kadar vesayet altındaki kişinin ve malvarlığının korunması için zorunlu işleri yapma yükümlülüğünü düzenler. Hüküm, vesayet teşkilatında süreklilik ilkesini güvence altına alır; çünkü vasinin görevinin sona ermesi ile yeni vasinin işbaşı yapması arasında geçen sürede oluşacak bir boşluk, kısıtlının haklarını telafisi güç biçimde zedeleyebilir. Madde, görevin sona erme hâllerini düzenleyen TMK Madde 479, TMK Madde 480 ve TMK Madde 481 ile bütünlük içinde okunmalıdır. Maddenin gerekçesi, eski Kanunun 426. maddesindeki ‘zaruri olan idari tasarruflar’ ifadesinin yerine ‘zorunlu işler’ deyiminin getirildiğini, ancak özünde bir hüküm değişikliği yapılmadığını açıkça vurgulamaktadır.
Uygulamada bu yükümlülük, vasinin görevi sona erse dahi, yalnızca ertelenmesi mümkün olmayan ve gecikmesinde sakınca bulunan işlerle sınırlıdır. Örneğin vade gelen bir borcun ödenmesi, dava açma veya zamanaşımını kesme süresinin dolmak üzere olması, bozulabilir malların satılması ya da acil bir tıbbi müdahaleye onay verilmesi bu kapsamdadır. Vasi, bu dönemde olağan ve süre içinde yapılması zorunlu olmayan tasarruflara girişemez; yetkisi koruyucu nitelikteki acil işlerle çerçevelenmiştir. Vesayet makamı, gecikmenin doğuracağı zararı önlemek amacıyla TMK Madde 426 uyarınca temsil kayyımı atayabilir veya geçici önlemler alabilir. Görevi sona eren vasinin bu ara dönemde yaptığı işlemler, vesayet makamının denetimine ve gerektiğinde onayına tabi kalmaya devam eder.
Görevi sona eren vasi, kendisine yüklenen bu zorunlu işleri yapmaktan kaçınır ve bu kaçınma sonucunda kısıtlı zarara uğrarsa, TMK Madde 467 ve devamı hükümleri uyarınca kişisel sorumluluğu doğar ve oluşan zararı tazmin etmekle yükümlü olur. Yargıtay’ın ilgili Hukuk Dairesi kararlarında, vasinin görevi sona erse bile koruma yükümlülüğünün devam ettiği ve ihmalden kaynaklanan zararlardan sorumlu tutulacağı vurgulanmaktadır. Somut bir örnek vermek gerekirse: süresi dolan vasinin sorumluluğundaki kısıtlıya ait bir taşınmazın kira sözleşmesi sona ermek üzereyken, yeni vasi henüz atanmamışsa, görevi biten vasi tahliye veya yenileme gibi acil işlemi yapmak zorundadır; bunu ihmal edip kira kaybına yol açarsa zarardan sorumlu olur. Böylece madde, vesayet sisteminde kesintisiz korumayı somut bir yaptırımla destekler.