TMK 609. Madde
(1) Mirasın reddi, mirasçılar tarafından sulh mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır.
(2) Reddin kayıtsız ve şartsız olması gerekir.
(3) Sulh hâkimi, sözlü veya yazılı ret beyanını bir tutanakla tespit eder.
(4) Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
(5) Tutanağın ve kütüğün nasıl tutulacağı Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.32
TMK 609. Madde Gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 549 uncu maddesini karşılamaktadır. Yürürlükteki maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesi İsviçre MedenîKanununun 570 inci maddesinde olduğu gibi ayrıbir fıkraya dönüştürülmüş, maddenin ilk üçfıkrasıarılaştırılmak suretiyle daha anlaşılır hâle getirilmiştir. Maddeye dördüncüve beşinci fıkralar eklenmiştir. Bu fıkralar kaynak Kanunda yoktur. Bu yeni iki fıkra ile reddin şekline ve ret iradesinin açıklanmasıüzerine yapılmasıgereken işlemlere açıklık getirilmiştir.
Açıklama
Türk Medeni Kanunu’nun 609. maddesi, mirası reddetmenin sulh hukuk mahkemesine yazılı ya da sözlü başvuruyla ve mahkeme tutanağa geçirilerek yapılacağını düzenler. Bunun dışındaki biçimlerde yapılan ret beyanları hukuken geçersizdir.
Ret beyanının belirli bir şekle tabi tutulması, mirasçının bilinçli ve gönüllü biçimde karar verdiğini belgeler; sonradan vazgeçme ya da sahtecilik iddialarını önler. Sözlü ret beyanı tutanağa geçirildiğinde yazılı ret kadar geçerlidir. Üçüncü bir kişiye, notere ya da avukata yapılan ret beyanı geçerli değildir; doğrudan sulh mahkemesine başvurulması zorunludur.
Ret beyanı kayıtsız şartsız yapılmalıdır: “borçları ödemek kaydıyla kabul ediyorum” ya da “şu malları verirlerse reddediyorum” gibi şartlı beyanlar ret sayılmaz. Ret tescil edildikten sonra vazgeçme mümkün değildir; dönülemez nitelik taşır. Yargıtay, ret beyanının şekil koşullarını tartışmasız biçimde uygulamakta; noter onaylı ya da avukata yapılan ret beyanlarını kesinlikle geçersiz saymaktadır.