TMK 97. Madde
(1) Konfederasyonlar, kuruluş amaçları aynı olan en az üç federasyonun, amaçlarını gerçekleştirmek üzere üye sıfatıyla bir araya gelmeleri suretiyle kurulur.
(2) Her konfederasyonun bir tüzüğü bulunur.
(3) Konfederasyon, kuruluş bildirimi, tüzük ve gerekli belgelerin yerleşim yerinin en büyük mülkî amirine verilmesiyle tüzel kişilik kazanır.
TMK 97. Madde Gerekçesi
Madde kuruluş amaçlarıaynıolan federasyonların bu amaçlarınıgerçekleştirmek üzere konfederasyon kurabileceklerini belirtmektedir. Maddenin ikinci fıkrasında, dernekler ve federasyonlarda olduğu gibi konfederasyonların da ancak bir tüzükle kurulabilecekleri öngörülmüşüçüncüfıkrada ise konfederasyon kuruluşunun yöntemi belirtilmiştir.
Açıklama
Türk Medeni Kanunu’nun 97. maddesi, konfederasyonların kuruluş koşullarını düzenlemektedir. Konfederasyonlar; kuruluş amaçları aynı olan en az üç federasyonun, bu amaçlarını gerçekleştirmek üzere üye sıfatıyla bir araya gelmesiyle kurulur. Her konfederasyonun bir tüzüğü bulunur; tüzüksüz konfederasyon kurulamaz.
Konfederasyon, üç kademeli örgütlenme yapısının en üst basamağıdır: bireysel üye, dernek, federasyon ve konfederasyon. Bu yapı özellikle işçi ve meslek kuruluşları alanında belirgin biçimde görülmektedir; örneğin sendika konfederasyonları bu örgütlenme modelinin en gelişmiş örneğidir. Amaç birliği koşulu konfederasyon düzeyinde de aranmakta; farklı alanlardaki federasyonların bir arada konfederasyon kurması bu nedenle mümkün değildir.
Üç federasyon asgari kuruluş sayısı, konfederasyonun belirli bir temsil gücünü başından taşımasını sağlamaktadır. Konfederasyonun tüzel kişiliği, üye federasyonlardan ve dolayısıyla üye derneklerden bağımsızdır. İç işleyişte, önce federasyon tüzüğünde belirlenen temsil kurallarına, arkasından konfederasyon tüzüğüne, son olarak TMK’nın derneklere ilişkin genel hükümlerine başvurulur. Konfederasyon genel kurulunda federasyonların temsili TMK 98 çerçevesinde düzenlenmektedir.