TTK 756. Madde
(1) Poliçe üzerindeki beyanların el ile imza edilmesi gerekir.
(2) El ile atılan imza yerine, mekanik herhangi bir araç veya elle yapılan veya onaylanmış bir işaret veya resmî bir şahadetname kullanılamaz.
TTK 756. Madde Gerekçesi
Bu madde, 6762 sayılı Kanunun 668 inci maddesinden, dili güncelleştirilerek alınmıştır. Ancak anılan Kanunun üçüncü fıkrası 01/07/2005 tarihli ve 5378 sayılı Özürlüler ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 50 nci maddesiyle yürürlükten kaldırıldığından Tasarıya alınmamıştır.
Açıklama
Poliçenin güvenilir bir ödeme ve kredi aracı olarak işlev görmesi, üzerindeki beyanların kime ait olduğunun tartışmasız biçimde belirlenebilmesine bağlıdır. TTK Madde 756, poliçe üzerindeki beyanların el ile imzalanmasını şart koşarak senedin sahihliğini ve borç altına giren kişinin kimliğini güvence altına alır. İmza, poliçedeki her bir borçlanma beyanını ilgili kişiye bağlayan temel unsurdur; bu nedenle şeklî koşulları katı biçimde belirlenmiştir. Hüküm, 6762 sayılı eski Kanunun 668 inci maddesinden dili güncellenerek alınmış, eski metindeki üçüncü fıkra ise 5378 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırıldığı için bu düzenlemeye taşınmamıştır.
Maddenin getirdiği temel kural, poliçe üzerindeki beyanların elle atılan ıslak imza taşımasıdır. İkinci fıkra bu kuralı pekiştirerek, elle atılan imzanın yerine mekanik bir araçla üretilen imzanın, elle yapılan veya onaylanmış bir işaretin yahut resmî bir şahadetnamenin kullanılamayacağını açıkça belirtir. Böylece kaşe, faks imzası, mühür veya damga gibi araçlarla atılan işaretler poliçe için geçerli imza sayılmaz. Uygulamada bu, düzenleyenin, kabul edenin, cirantanın ve aval verenin her birinin beyanını bizzat el yazısıyla imzalaması yükümlülüğü anlamına gelir. İmza atan kişinin okuryazar olup olmaması veya imza yerine başka bir işaret kullanma alışkanlığı, poliçe bakımından bu şeklî koşulu gevşetmez.
El ile imza koşuluna uyulmaması, ilgili borçlanma beyanını geçersiz kılar ve böyle bir beyana dayanan başvuru hakkı doğmaz. Bir poliçede yalnızca kaşe veya mekanik imza bulunuyorsa, o beyan sahibi poliçe gereğince sorumlu tutulamaz; bu durum hamilin başvuru zincirinde bir halkayı kaybetmesine yol açabilir. Yargıtay uygulamasında, kambiyo senetlerinde imzanın elle atılması gerektiği, kaşe veya basılı imzanın geçerli kambiyo imzası sayılmadığı istikrarlı biçimde kabul edilir. Örneğin bir şirket adına düzenlenen poliçede yetkilinin elle imzası yerine yalnızca şirket kaşesi bulunuyorsa, bu beyan kambiyo senedi vasfı taşımayabilir ve alacaklı ancak genel hükümlere göre talepte bulunabilir. Bu nedenle TTK Madde 756, poliçe düzenleyen ve devralanlar için her imzanın elle atılmasını pratik bir zorunluluk hâline getirir.