TMK 79. Madde
(1) Genel kurul toplantısının açılışından sonra, toplantıyı yönetmek üzere, bir başkan ve yeteri kadar başkan vekili ile yazman seçilir.
(2) Genel kurul toplantısında yalnız gündemde yer alan Maddeler görüşülür. Ancak, toplantıda hazır bulunan üyelerin en az onda biri tarafından görüşülmesi yazılı olarak istenen
(3) 9 (4/11/2004 tarihli ve 5253 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; “yerel bir gazete ile ilân edilir ve aynı zamanda bir yazıyla” ibareleri madde metninden çıkarılmıştır.) hükmüne istinaden bu arada yer alan “yerel bir gazete ile ilân edilir ve aynı zamanda üyelere bir yazıyla” şeklindeki ibare, madde metninden çıkarılmıştır. konuların gündeme alınması zorunludur.
(4) (Mülga üçüncü fıkra: 4/11/2004-5253/38 md.)
TMK 79. Madde Gerekçesi
Madde toplantıusulünüdüzenlemektedir. Birinci fıkra toplantıyıyöneteceklerin kimler olacağını ve sayılarınısaptamaktadır. İkinci fıkra genel kurulun toplantılarında gündemle bağlılığını ve bunun yanısıra toplantıda hazır bulunan üyelerin en az onda biri tarafından istenilmesi koşuluyla görüşülmesi yazılı olarak istenen konuların da gündeme alınmasızorunluluğunu öngörmektedir. Üçüncüfıkra hükümet komiserinin katılımını ve katılmamasının toplantının yapılmasınıönlemeyeceğini hükme bağlamaktadır.
Açıklama
Türk Medeni Kanunu’nun 79. maddesi, dernek genel kurulu toplantısının iç işleyişini; başkanın, başkan vekillerinin ve yazmanın seçilmesini, gündem bağlayıcılığını ve tutanak tutulması yükümlülüğünü düzenlemektedir. Toplantının açılışından sonra bir başkan, yeteri kadar başkan vekili ve yazman seçilir; divan kurulu olarak adlandırılan bu yapı, toplantının yönetimini ve düzeni sağlar.
Gündem bağlayıcılığı ilkesi bu maddede açıkça düzenlenmiştir: toplantıda yalnızca gündemde yer alan maddeler görüşülüp karara bağlanabilir. Hazır bulunan üyelerin en az onda birinin yazılı önerisi üzerine gündeme madde eklenmesi de mümkündür. Bu ekleme hakkı, azınlık üyelerin sesinin duyurulabilmesine imkân tanıyan önemli bir güvencedir. Ancak eklenen maddenin yeterli çoğunlukla kararlaştırılmış olması gerekir; divan başkanının takdiriyle gündem değişikliği yapılamaz.
Tutanak yükümlülüğü, genel kurulun şeffaflığı ve hesap verebilirliği açısından kritiktir. Toplantı tutanağının divan başkanı ve yazmanlar tarafından imzalanması ve yönetim kuruluna teslim edilmesi zorunludur. Tutanaksız veya imzasız toplantıların geçerliliği tartışmalı olup bu durum kararların iptalini gündeme getirebilir. Yargıtay uygulamasında, tutanağın içeriğindeki eksikliklerin kararın yokluğu değil iptal edilebilirliği sonucunu doğurduğu kabul edilmektedir. Mülga Kanun’un üçüncü fıkrası 5253 sayılı Kanun’la yürürlükten kaldırılmış olduğundan maddenin mevcut yapısı iki temel ilkeyi—gündem bağlayıcılığı ve tutanak zorunluluğunu—öne çıkarmaktadır.