TMK 578. Madde
(1) Aşağıdaki kimseler, mirasçı olamayacakları gibi; ölüme bağlı tasarrufla herhangi bir hak da edinemezler:
(2) 1. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak öldüren veya öldürmeye teşebbüs edenler,
(3) 2. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak sürekli şekilde ölüme bağlı tasarruf yapamayacak duruma getirenler,
(4) 3. Mirasbırakanın ölüme bağlı bir tasarruf yapmasını veya böyle bir tasarruftan dönmesini aldatma, zorlama veya korkutma yoluyla sağlayanlar ve engelleyenler,
(5) 4. Mirasbırakanın artık yeniden yapamayacağı bir durumda ve zamanda ölüme bağlı bir tasarrufu kasten ve hukuka aykırı olarak ortadan kaldıranlar veya bozanlar.
(6) Mirastan yoksunluk, mirasbırakanın affıyla ortadan kalkar.
(7) b. Altsoya etkisi
TMK 578. Madde Gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 520 nci maddesini karşılamaktadır. Maddede, mirasbırakana ya da onun ölüme bağlıtasarruflarına yönelik ağır davranışlarda bulunanların mirasçıolmaya ya da ölüme bağlıherhangi bir hak edinmeye ehil olmadığı, dolayısıyla mirastan ve ölüme bağlıdiğer haklardan yoksun kalacaklarıdüzenlenmiştir. Mirasbırakana ve onun ölüme bağlıtasarruflarına yönelik davranışlardan hangilerinin mirastan yoksun kalmayıgerektirdiği maddede sayılmıştır. Madde kenar başlığıile birlikte arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır. Hüküm değişikliği yoktur.
Açıklama
Türk Medeni Kanunu’nun 578. maddesi, hangi hallerde bir kişinin mirasbırakandan miras alamayacağını —mirastan yoksunluğunu— düzenler. Bu haller; mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı öldürmek, öldürmeye teşebbüs etmek, mirasbırakanı ölüme bağlı tasarruf yapmaktan alıkoymak, tasarrufu bozmak ve aldatma ya da korkutmayla tasarrufa zorlamaktır.
Mirastan yoksunluk, hukuki bir yaptırım olup ceza mahkûmiyetini gerektirmez; ancak fiil kanıtta belgelenmiş olmalıdır. Kasıt zorunludur; taksirli öldürme mirastan yoksunluk sonucu doğurmaz. Yoksunluk, mirasçılık statüsünü ölüm anından itibaren ortadan kaldırır; miras açıldığında yoksun olan kişi hiç mirasçı olmamış gibi muamele görür.
Mirastan yoksunluğun altsoya etkisi TMK 579’da düzenlenmiştir: yoksun kişinin altsoyu onun yerine geçerek miras alabilir. Yoksunluğu gerektiren fiilin varlığı tartışmalı olduğunda dava hakkı olan mirasçılar tespit davası açabilir. Mirasbırakan, yoksunluk sebebini affetmişse —ölüme bağlı tasarrufla mirasçı atamak suretiyle— yoksunluk ortadan kalkar. Yargıtay, yoksunluğun şüpheye yer bırakmayacak biçimde ispat edilmesi gerektiğini; salt suç duyurusu ya da iddianın yoksunluk sonucu doğurmayacağını vurgulamaktadır.