-
Gemiye Yakıt ve Malzeme Verdim, Ödenmedi: Gemi İhtiyati Haciz Yolu
Gemiye yakıt, kumanya, yedek parça ya da teknik hizmet veren bir işletme, faturası ödenmeden gemi limandan ayrılırsa alacağını nasıl güvenceye alacağını sorar. Türk Ticaret Kanunu bu ihtiyaca özel bir yol açar: gemi ihtiyati haciz kararı. Halk arasında ve sektörde bu karara gemi tutuklama kararı da denir. Yol, ancak alacak kanundaki listede yer alan bir deniz…
-
Tekne Kiralama İptal Edildi: Kapora ve Ödenen Bedel Geri Alınır mı?
Yaz aylarında en sık yaşanan uyuşmazlıklardan biri, önceden ödeme yapılmış bir tekne gezisinin gerçekleşmemesidir. Kiracı vazgeçmiş, tekne sahibi tekneyi başkasına vermiş ya da kötü hava denize çıkışı engellemiş olabilir. Her durumda aynı soru sorulur: tekne kiralama iptal edildiğinde ödenen para geri alınır mı? Cevap, önce tekne kiralama sözleşmesi türünün belirlenmesine bağlıdır. Türk Ticaret Kanunu kaptansız…
-
Gemi Adamı Maaş Alamıyor: Gemiye Haciz, Gemi Alacaklısı Hakkı ve Süreler
Aylardır ücreti yatmayan bir tayfa, aşçı ya da zabit için soru aynıdır: gemi adamı maaş alamıyor, hangi yola başvurulur? Deniz ticaretinde bu sorunun cevabı karadaki işçiden farklıdır. Gemi adamı alacakları, işverene karşı kişisel bir alacak olmanın yanında gemi üzerinde kanuni rehin de doğurabilir. Türk Ticaret Kanunu bu alacaklara gemi alacaklısı hakkı tanır ve onları gemi…
-
Tekneme Tekne Çarptı: Tekne Çarpması Sonrası Kusur, Tazminat ve Süre
Marinada bağlı tekne bir başkasının manevra hatasıyla hasar görebilir, koyda demirliyken bordaya sürat teknesi vurabilir. Kiralık bir araçla jet ski kazası yaşanması da aynı soruyu doğurur: tekne çarpması sonrası zararı kim öder? Türk Ticaret Kanunu gemilerin çarpışmasını çatma adıyla ayrıca düzenler. Bu hükümler kusurun ispatı, ortak kusurda paylaşım ve iki yıllık zamanaşımı bakımından genel haksız…
-
Deniz Yoluyla Gelen Mal Hasarlı Çıktı: Yük Hasarı İhbar Süresi ve Dava
Gümrükten çekilen konteyner açıldığında makineler kırık, çuvallar ıslak ya da koliler eksik çıkabilir. İthalatçının ilk sözü çoğu zaman şudur: ithalat malı hasarlı geldi, şimdi kime ve ne zamana kadar başvurulacak? Deniz taşımasında bu sorunun cevabı çok kısa sürelere bağlıdır. Yük hasarı ihbar süresi bazı hâllerde teslim anıyla, bazı hâllerde üç günle sınırlıdır. Hasarın bildirilmemesi hakkı…
-
Navlun Ödendi, Yük Gelmedi: Navlun İadesi ve Zamanaşımı
Navlun peşin ödenmiş, gemi yola çıkmış ama yük varma limanına hiç ulaşmamış olabilir. Bu durumda ilk soru, ödenen paranın geri istenip istenemeyeceğidir. Navlun iadesi, yükün neden gelmediğine göre farklı kurallara bağlanır. Yükün bir kaza sonucu kaybı, taşıyanın kusuru, geminin batması ve yolculuğun bir kamu tasarrufuyla engellenmesi ayrı sonuçlar doğurur. Kimin ödemekle yükümlü olduğunu gösteren navlun…
-
Demuraj Kim Öder? Konteyner Limanda Beklerse Demuraj ve Ardiye Ücreti
Konteyner limanda günlerce beklediğinde ithalatçının önüne çoğu zaman iki ayrı fatura gelir: taşıyanın konteyner demurajı ve liman ya da antrepo işletmesinin ardiye ücreti. Bu noktada demuraj kim öder sorusu, hangi belgenin kimi bağladığına göre cevaplanır. Taşıyan alacağını navlun sözleşmesine ve konişmentoya dayanarak taşıtana ya da gönderilene yöneltebilir. Konteyner için demuraj süresi kanunda yazılı değildir; sözleşme…
-
Konişmento Kaybolursa Yük Nasıl Teslim Alınır? İptal Yolu ve Taşıyanın Riski
İthal edilen yük limana ulaşmış, ancak asıl konişmento kurye yolunda ya da bankalar arasında kaybolmuş olabilir. Konişmento kaybolursa alıcının ilk sorusu, yükün nasıl teslim alınacağıdır. Türk Ticaret Kanunu taşıyanı, yükü konişmentonun geri verilmesi karşılığında teslim etmekle yükümlü kılar. Senedi elinde tutmayan alıcı bu yüzden kendisini konişmento hamili olarak gösteremez. Taşıyan da zor bir seçimle karşı…
-
Yönetim Kurulu Üyesi İstifa Ederse veya Ölürse: Boşalan Üyelik, Temsil ve Tescil
Anonim şirkette bir yönetim kurulu üyesi istifa ettiğinde ya da hayatını kaybettiğinde şirket işleri durmaz; ancak bazı soruların hızla cevaplanması gerekir. Şirkette boşalan yönetim kurulu üyeliği kim tarafından ve hangi usulle doldurulacak? Ölüm hâlinde, örneğin yönetim kurulu başkanı ölürse şirketi kim temsil edecek ve imza yetkisi ne olacak? Ayrılan kişinin geçmiş dönem işlemleri bakımından istifa…
-
Kaşesiz İmza Geçerli mi? Şirket Kaşesi Olmadan Atılan İmzanın Sonucu
Bir sözleşmenin, faturanın ya da senedin altında imza var ama şirket kaşesi yok. Ödeme günü geldiğinde karşı taraf “kaşe basılmadı, şirketi bağlamaz” savunmasına başvurabilir. Kaşesiz imza geçerli mi sorusu bu yüzden sık sorulur; cevabı ise tek cümleyle verilemez. Kanuna göre şirket kaşesi olmadan imza atılmış olması işlemi geçersiz kılmaz; asıl mesele imzanın kimin adına ve…
-
Nakliyeci Eşyamı Kırdı: Evden Eve Taşımada Hasar, Bildirim Süresi ve Tazminat
Taşınma günü dolabın kapağı kopmuş, televizyon ekranı çatlamış ya da cam sehpa parçalanmış olabilir. Eşyalar yeni eve indirilirken akla gelen ilk soru çoğu zaman şudur: nakliyeci eşyamı kırdı, şimdi ne yapmalıyım? Evden eve nakliyat hasar uyuşmazlıklarında Türk Ticaret Kanunu, taşınma eşyası için genel taşıma kurallarından ayrılan özel hükümler koyar. Bunların en önemlisi, taşımada hasar ihbar…
-
Dijital Senet ve E-İmzalı Bono Geçerli mi?
Borç ilişkileri elektronik ortama taşındıkça dijital senet sorusu da sık sorulur hâle geldi. Alacaklı, borçluya e imza ile senet imzalatmak ister. Borçlu ise e-imzalı senet karşısında kâğıt bono kadar bağlı olup olmadığını merak eder. Bazı uygulamalar da elektronik senet adıyla ödeme taahhüdü alabilir. Türk Ticaret Kanunu bu konuda açık bir kural koyar: bono, poliçe ve…
-
Çek Arkasına İmza Atmak: Ciro mu, Aval mı, Kefil mi? Senette Sorumluluk ve Rücu
Bir bononun ya da çekin arkasına atılan imza, çoğu zaman bir iyilik ya da basit bir formalite gibi görülür. Oysa çek arkasına imza atmak, imzayı atanı senet bedelinin tamamından sorumlu bir borçlu hâline getirebilir. En sık duyulan cümleler bellidir: çeki ciro ettim ama çek karşılıksız çıktı; arkadaşıma senette kefil oldum; senette eş kefil olarak imzam…
-
Senet Fotokopisi Geçerli mi? Bono ve Çekte Zorunlu Unsurlar, Adres, Yazı ile Rakam Farkı ve Taksitli Senet
Bir alacak için elde senedin yalnız fotokopisi kalmışsa akla gelen ilk soru şudur: senet fotokopisi geçerli mi? Ayrıca benzer tereddütler senedin kendisinde de doğar. Kırtasiyeden alınan formun ya da düz A4 kâğıdın yeterli olup olmadığı, senette adres zorunlu mu sorusu ve yazı ile rakam farkı bunların başında gelir. Çek alan kişi ise çoğu zaman çekte…
-
Senet İmzaladım Para Almadım: Bedelsiz, Teminat ve Ödenmiş Senede Karşı Haklar
Borç para alınmadan imzalanan bir bono, bir işin teminatı olarak verilen senet ya da ödendiği hâlde geri alınamayan bir çek, sık karşılaşılan uyuşmazlıklardır. Borçlunun ilk cümlesi çoğu zaman aynıdır: senet imzaladım para almadım, şimdi ne olacak? Kanun, senet üzerindeki borcu onu doğuran ilişkiden ayırır ve bedelsizlik savunmasını sıkı ispat kurallarına bağlar. Bu yüzden üç soru…
-
Senet Protestosu Nasıl Kaldırılır? Protestolu Senet Kaydı ve Haksız Protesto
Vadesinde ödenmeyen bir bono için notere gidilip protesto çekildiğinde borçlunun ilk sorusu çoğu zaman şudur: senet protestosu nasıl kaldırılır? Cevap, noterin düzenlediği protesto belgesi ile kredi değerlendirmesinde sözü edilen protestolu senet kaydı arasındaki farka bağlıdır. Protesto resmî bir belgedir ve Türk Ticaret Kanunu bu belgenin iptali için ayrı bir yol öngörmez. Kaydın hangi kurumda tutulduğu…
-
Rakip Firma Kötü Yorum Yaptırıyorsa: Haksız Rekabet, Yorum Kaldırma ve Suç Şikâyeti
Bir işletmenin internet sayfasında kısa sürede art arda olumsuz değerlendirmeler belirebilir. Örneğin yorumların dili birbirine benzer, hesaplar yeni açılmıştır ve yazanların hiçbiri gerçek bir alışveriş kaydına sahip görünmez. Bu tabloda işletme sahibinin aklına gelen ilk soru, rakip firma kötü yorum yazdırıyor olabilir mi sorusudur. Oysa işletmeye kötü yorum yazılması tek başına hukuka aykırı değildir; gerçek…
-
Tekne Satışı Nasıl Yapılır? Noter, Gemi Sicili, Vekalet ve Ayıplı Tekne
İkinci el bir tekne alan ya da satan kişinin ilk sorusu çoğu zaman aynıdır: tekne satışı nasıl yapılır ve noter şart mı? Cevap, teknenin gemi siciline kayıtlı olup olmadığına göre değişir. Türk Ticaret Kanunu tekneyi gemi kavramı içinde ele alır ve her gemiyi taşınır eşya sayar. Teknenin sicile kayıtlı olması hâlinde devir anlaşması yazılı yapılır…
-
Konsinye Mal İadesi: Satılmayan Malın Geri Alınması ve Bedelin Tahsili
Üretici ya da toptancı malını bir mağazaya bırakır; mağaza satabildiğini satıp parasını öder, satamadığını geri verir. Bu düzen, konsinye satış sözleşmesi adıyla bilinir. Ancak sorun çoğu zaman ilişki bozulduğunda çıkar: mağaza satılmayan malı vermez, satılan malın parasını ödemez ya da kepenk kapatır. Bu noktada konsinye mal iadesi ve konsinye mal bedeli soruları gündeme gelir. Ayrıca…
-
Ticaret Unvanı Nedir, Nasıl Seçilir? Unvan Değişikliği ve Unvanın Korunması
Ticaret unvanı tacirin, işletme adı işletmenin kendisini tanıtır; marka ise mal ve hizmeti ayırt eder. Yazı; unvanın nasıl kurulacağını, unvan değişikliği usulünü, tescil yükümlülüğünü ve koruma yollarını anlatır. Unvana özgü koruma, unvanın ticaret sicil kaydına usulen tescil ve ilanına bağlıdır; şartları varsa haksız rekabet koruması ayrıca gündeme gelebilir. Son güncelleme: 21 Eylül 2026. Metindeki hükümler,…
-
Limited Şirketten Çıkma: Ortaklıktan Çıkma ve Çıkarılma Davası, Ayrılma Akçesi
Limited şirketten çıkma bağlamında ortak, ortaklık ilişkisi çekilmez hâle geldiğinde şirketten nasıl ayrılır? Diğer ortaklar onu şirketten çıkarabilir mi? Bununla birlikte çıkan ortak payının karşılığını ne zaman ve hangi şartla alır? İlk olarak yazı, ortağın kendi isteğiyle limited şirketten çıkma yolunu, şirketin isteğiyle ortaklıktan çıkarılma sürecinden ayırır. Ayrıca sözleşmenin verdiği hakkı, haklı sebeple açılan dava…
-
Kargo Kaybolursa Ne Olur? Kayıp Kargo İçin Taşıyıcının Sorumluluğu ve Tazminat
Sipariş verilen ürün hiç gelmiyor, gönderi takip ekranında aylarca aynı aşamada kalıyor ya da paket ezik ve içindeki ürün kırık teslim ediliyor. Kargo kaybolursa kimin sorumlu olduğunu, tazminatın nasıl hesaplandığını ve hangi sürelerin kaçırılmaması gerektiğini Türk Ticaret Kanunu’nun taşıma hükümleri düzenler. Bu ilişkide kayıp kargo durumunda taşıyıcının sorumluluğu, gönderen ile taşıyıcı arasındaki taşıma sözleşmesine dayanır.…
-
Yönetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğu: Anonim Şirkette Sorumluluk Davası ve Zamanaşımı
Bir anonim şirket zarara uğradığında ilk soru, bu zarardan kimin ve hangi şartla sorumlu olacağıdır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) m. 553 ve devamındaki hükümlere göre yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu kusur ve zarar şartına bağlıdır. Bu nedenle yazının merkezinde sorumluluk davası yer alır: davayı kimin açacağı, kime yöneltileceği ve hangi süre içinde açılması gerektiği.…
-
Limited Şirket Müdürünün Sorumluluğu: Şirket, Vergi ve SGK Borcundan Şahsen Sorumlu mu?
Şirket borcunu ödeyemediğinde tahsil dairesinden, SGK’dan veya şirket alacaklısından gelen talep müdürün kendi malvarlığına yönelebilir mi? Cevap tek değildir: şirkete, ortaklara ve alacaklılara karşı TTK’daki sorumluluk ile vergi borcu ve SGK borcu gibi kamu alacaklarındaki sorumluluk ayrı rejimlerdir, şartları farklıdır. Yazı bunları ayırır ve sorumluluk davasının kime karşı ve hangi şartla açıldığını anlatır. Bölümler, limited…
-
Haksız Rekabet Davası: Rakip Firmaya Karşı Hangi Haklar Var, Süre Ne Kadar?
Rakip firmanın yanıltıcı reklamı, müşteriyi ayartması veya iş sırrını kullanması gibi durumlarda üç ayrı yol gündeme gelir. Bunlar hukuk davaları, ceza şikâyeti ve dava sürerken ihtiyati tedbirdir. Bu kapsamda haksız rekabet davası ile zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek kimse, fiilin tespitini, men’ini ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını isteyebilir. Bunun yanında zarar gören, TTK m.…
-
Limited Şirket Hisse Devri Nasıl Yapılır? Noter, Genel Kurul Onayı ve Tescil
Limited şirket hisse devri, bir ortağın esas sermaye payını başka bir ortağa veya üçüncü kişiye devretmesidir. Bu işlemde sözleşmenin nasıl yapılacağı, genel kurul onayının neden arandığı ve tescilin kim tarafından isteneceği sorusu doğar. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK), devrin geçerliliğini yazılı şekle, tarafların imzalarının noterce onanmasına ve kural olarak genel kurul onayına bağlar. Kanun,…
-
Ticari Faiz ve Geç Ödeme Faizi: Avans Faizi Ne Zaman Uygulanır?
Ticari hayatta tacirler, karşı tarafın faturayı zamanında ödememesi sorunuyla sık karşılaşır. Böyle bir durumda alacaklı, hangi faizi hangi tarihten itibaren talep edeceğini bilmek ister. Ticari faiz hükümleri 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun (TTK) 8 ilâ 10 uncu maddelerinde yer alır. Borcun geç ödenmesi hâlinde işleyen faize ticari temerrüt faizi denir. Buna karşılık avans faizi ayrı…
-
Limited Şirket Tasfiyesi ve Şirket İhya Davası: Kapanan Şirketin Borçları Ne Olur?
Ortakların şirketi sona erdirip tasfiye etme kararı ile alacaklıların kapanan şirketten alacaklarını nasıl tahsil edecekleri sorusu, aynı hukuki sürecin iki farklı ucunu oluşturur. Bir limited şirket tasfiyesi süreci, şirketin sona ermesiyle başlar. Süreç malvarlığının paraya çevrilmesi ve borçların ödenmesiyle devam eder. Sürecin sonunda ise ticaret sicili müdürlüğü unvanı sicilden siler. TTK m. 542/1-e uyarınca tasfiye…
-
Senet ve Çek Zamanaşımı: Bono, Poliçe ve Çekte Süre Ne Zaman Dolar?
Elinde vadesi geçmiş bir bono veya bankadan karşılıksız dönmüş bir çek bulunan kişi, bu belgeyle hâlâ takip yapılıp yapılamayacağını merak eder. Çek zamanaşımı ile bono zamanaşımı farklı anlardan başlar ve kanun bu belgeler için ayrı süreler öngörür. Adi senet niteliğindeki belgelerde senet zamanaşımı sorusu ise başka kurallara tabidir. Bu yazı, her belge türü için zamanaşımı…
-
Anonim Şirkette Yönetim Kurulunun Temsil Yetkisi ve Sınırları
Anonim şirkette temsil yetkisi, şirketin üçüncü kişilerle kurduğu hukuki ilişkilerin dayanağıdır. Yönetim kurulunun temsil yetkisi TTK m. 371‘de düzenlenmiş; temsil yetkisinin devri ise TTK m. 370/2’ye bağlanmıştır. Uygulamada en sık yapılan hata, bu devri TTK m. 367’deki yönetimin devri ile karıştırmaktır: yönetimin devri esas sözleşmede izin ve iç yönerge ister, temsil yetkisinin devri istemez. İkinci…
-
Anonim Şirketin Feshi Davası
Anonim şirket fesih davası, şirketin mahkeme kararıyla sona erdirilmesine yönelik dava yollarının ortak adıdır. Bu yollar tek bir hükümde toplanmaz; dayandıkları sebebe göre davacıları, süreleri ve sonuçları birbirinden ayrılır: kuruluştaki kanuna aykırılık TTK m. 353’te, zorunlu organların eksikliği TTK m. 530’da, pay sahipliği ilişkisini çekilmez kılan haklı sebeple fesih ise TTK m. 531‘de düzenlenmiştir. Bakanlığa…
-
Anonim Şirkette Genel Kurul Kararlarının İptali ve Butlanı
Bir anonim şirkette alınan kararların tamamı, alındığı anda kesin ve tartışmasız değildir. Toplantıya çağrı usulüne uyulmamış, gündeme bağlılık ilkesi çiğnenmiş ya da çoğunluk gücü azınlığı ezmek için kullanılmış olabilir. Böyle durumlarda pay sahiplerinin elindeki iki temel hukuki araç, genel kurul kararlarının iptali davası ve butlan davasıdır. Bu ikisi çoğu zaman birbirinin yerine kullanılır; oysa hukuki…
-
Limited Şirkette Kâr Payı Dağıtımı ve Yedek Akçe
Limited şirkette kâr payı dağıtımı, şirket ortaklarının en temel haklarından birini oluşturur. Bu süreç, yasal kurallara uygun yürütülmezse hem şirket hem de ortaklar açısından ciddi hukuki ve mali sonuçlar doğurabilir. Limited şirkette kâr payı dağıtımı nasıl yapılır, hangi koşullara bağlıdır, yedek akçe ayrılması zorunlu mudur, genel kurul kararı olmadan dağıtım mümkün müdür ve dağıtımın önündeki…
-
Sigorta Sözleşmesinde Riziko Gerçekleşmesi
Sigorta sözleşmesinde riziko gerçekleşmesi, sigortalının güvence altına aldığı tehlikenin fiilen ortaya çıkması anlamına gelir. Sigorta hukuku açısından bu olay, sigorta tazminatının doğduğu ve tarafların hak ile yükümlülüklerinin somutlaştığı andır. TTK’da yer alan sigorta sözleşmesinde koruyucu hükümler, hem sigortalıyı hem de sigorta şirketini belirli kurallara bağlamakta; sigorta sözleşmesinde riziko gerçekleşmesi halinde uygulanacak esasları açıkça düzenlemektedir. Tehlikenin…
-
Establishing Company in Turkey
Turkey has emerged as a global powerhouse, not only in general trade but specifically as a premier destination for investments. For foreign entrepreneurs, establishing company in Turkey represents a strategic move to bridge the gap between European and Asian markets. Under the consultancy of a specialized law firm, navigating the Turkish Commercial Code becomes a…
-
Çek ve Diğer Kıymetli Evrakların İptali
Kıymetli evraklar içerdiği haklar senetten ayrı öne sürülemeyen belgelerdir. Bu sebeple, bu senetlerdeki hakların bedelini talep etmek isteyen kişi, öncelikle belgenin fiziksel zilyetliğine sahip olmalıdır. Kıymetli evrakların fiziksel korunması ve güvenliği büyük bir önem taşır, çünkü bu tür evraklar genellikle hukuki ve finansal işlemlerde kullanılır. Bu yüzden, evrakın güvenli bir şekilde saklanması ve erişiminin sınırlı…
